Lijstwerk in Haarlemse huizen
Haarlem heeft veel huizen waar het stucwerk meer is dan een vlakke wand. In de herenhuizen rond de Haarlemmerhout, in de Koninginnebuurt en langs de grachten van de binnenstad zitten kroonlijsten, plafondrozetten, consoles en ornamenten. In interbellumwoningen zijn de lijsten soberder, maar zonder die lijsten zou de kamer kaal ogen.
Zulke versieringen raken in de loop der jaren beschadigd: door een lekkage, een verbouwing, het trekken van nieuwe leidingen of simpelweg door tientallen sauslagen. Met vakkundig herstel komen ze weer tot hun recht.
Herstellen of vervangen
- Kleine beschadigingen, zoals een afgebroken hoek of een scheur in de lijst, vullen en boetseren we ter plekke bij.
- Ontbreekt er een stuk, dan maken we het na in het originele profiel en zetten het in.
- Zit een lijst of rozet los van het plafond, dan zetten we hem eerst vast voordat we het stucwerk eromheen herstellen.
- Is een lijst te ver heen, dan vervangen we hem door een nieuwe in hetzelfde profiel.
Getrokken lijstwerk en afgietsels
Lange, doorlopende lijsten worden traditioneel ter plekke getrokken: eerst gaat er pleister op, daarna trekt de stukadoor een mal met het uitgezaagde profiel er in lange halen langs. Zo ontstaat een lijst uit één stuk, die precies om hoeken en uitsparingen loopt. Ornamenten, rozetten en consoles maken we met een afgietsel: van het origineel nemen we een vorm af, waarin we het nieuwe stuk gieten.
Nieuw lijstwerk
Wilt u lijstwerk toevoegen, bijvoorbeeld in een suite die bij een eerdere verbouwing kaal is gemaakt, dan zoeken we samen een profiel dat past bij de bouwperiode van het huis. Een bestaand voorbeeld bij de buren of in een andere kamer van het huis is daarbij een goed vertrekpunt.
In een monument
Is uw huis een rijksmonument of gemeentelijk monument, dan horen stucplafonds en lijstwerk vaak bij de monumentale waarde. Herstel met dezelfde materialen en in dezelfde vorm valt meestal onder gewoon onderhoud. Wilt u iets vervangen of veranderen, dan kan een vergunning nodig zijn. Lees stucwerk in een monument voor wat u vooraf kunt nagaan.
Het herstel in vier stappen
- We bekijken de schade en de opbouw van de lijst of rozet.
- Losse delen zetten we vast; verflagen verwijderen we waar dat nodig is.
- Wat ontbreekt, gieten of trekken we opnieuw in het oude profiel.
- Tot slot werken we de naden tussen oud en nieuw weg; daarna kan er een sauslaag op.
Wat kost lijstwerk?
Herstel van lijstwerk is maatwerk. Lengte, profiel, ontbrekende delen en oude verflagen bepalen samen de kosten, en een rozet nagieten is bewerkelijker dan een stuk rechte lijst bijpleisteren. In de offerte staat elk onderdeel apart. Hoe wij in het algemeen tot een prijs komen, staat op de prijspagina.
